آمریکا در حال عادت دادن ایران به شرایط “نه صلح نه جنگ” و حفظ دائمی سایه جنگ بر اقتصاد کشور

در حالی که چند روزی از آتش بس دو هفته ای ایران و آمریکا می گذرد، دولت ترامپ به طور یک طرفه آتش بس را تمدید کرد و از حملات بیشتر علیه مواضع ایرانی خودداری کرده و دیگر شاهد توقیف نفتکش های ایران از سوی ناوهای امریکایی هم نیستیم. بسیاری معتقدند آمریکا به صورت غیرمستقیم از جنگ کنار کشیده و قصد دارد ایران را به شرایط نه صلح نه جنگ عادت دهد. آنها از این طریق می خواهند فشار اقتصادی مضاعفی را به کشور تحمیل کنند تا بلکه تحت این فشار، مسئولین ایران پای میز مذاکره تن به شروط ترامپ دهند.

آمریکا در حال عادت دادن ایران به شرایط نه صلح نه جنگ و حفظ دائمی سایه جنگ بر اقتصاد کشور

در دو حالت صلح یا جنگ حداقل همه طرف ها تکلیف خود را می دانند و یک دستاورد از ادامه جنگ یا صلح نصیب کشورها می شود اما در شرایط نه صلح نه جنگ هیچ دستاوردی نصیب کشورها نمی شود و آن کشوری که تاب آوری اقتصادی بیشتری داشته باشد، برنده نهایی جنگ خواهد بود.

آمریکایی ها به چند دلیل از جمله دلایل زیر مایل به ادامه تنش با ایران نبودند و نیستند:

• استفاده بیش از 60 درصدی از ذخایر مهمات حیاتی ارتش
• نزدیک شدن به موعد پایان مهلت 60 روزه کنگره برای عملیات نظامی محدود علیه ایران
• نزدیک شدن به موعد برگزاری جام جهانی در آمریکا
• نزدیک شدن به موعد انتخابات میان دوره ای آمریکا که نقش کلیدی برای در راس ماندن ترامپ و جمهوری خواهان دارد
• کنترل بازارهای مالی و قیمت نفت

همه این رشته عوامل باعث شده ترامپ هم ژست مذاکره بگیرد و هم ژست حمله اما در عمل هیچ تمایلی به وقوع توافق یا تنش بیشتر ندارد. او اکنون می داند شروع یک تنش جدید با پاسخ بزرگتر و غیرقابل پیش بینی ایران (از جمله هدف قرار دادن تاسیسات نفتی عربستان و امارات و بسته شدن باب المندب) مواجه خواهد شد که به شدت بر روی بازارهای مالی تاثیر منفی خواهد گذاشت. از طرفی دوست ندارد به توافقی که ایران شروطش را تعیین کرده تن دهد تا رسماً بازنده این جنگ لقب نگیرد. او قصد دارد با همین شیوه یعنی نگه داشتن ایران در موقعیت برزخی نه صلح و نه جنگ، اقتصاد ایران را در سایه جنگ فلج کند. مسئولین ایرانی نیز به خوبی به نیت او از مذاکرات پوشالی پی برده اند و از حضور در میز مذاکرات سرباز زدند چرا که طرف مقابل عملاً اراده ای برای توافق ندارد و حتی در صورت توافق نیز به اجرای آن متعهد نخواهد بود.

راهکار ایران برای رفع حصر دریایی آمریکا چیست؟

در چنین شرایطی مسئولین ایران می بایست راه های دور زدن محاصره دریایی از مرز زمینی به خصوص استفاده از کوریدور شمال به جنوب INSTC به سمت مرز پاکستان را بررسی کنند تا تیر ترامپ به سنگ بخورد. بسیاری بر این عقیده اند با چند قطبی شدن اقتصاد جهان و کاهش سلطه دلار در بازارهای جهانی، آمریکایی ها نهایتاً تا 2-3 سال دیگر بتوانند به عنوان یک حکمران جهانی ایفای نقش کنند و با تحریم های خود کشورهای دیگر را تحت تاثیر قرار دهند. ظهور سیستم های مالی جدید از جمله بریکس و مبادله با یوان دیجیتال به زودی معادلات دنیای اقتصاد کلان جهان را بر هم خواهد زد و دیگر آمریکا نمی تواند با دلار قوی به کشورهای دیگر زور بگوید. به عبارت دیگر تحریم مالی کشورهای دیگر هیچ اثری بر روی انها نخواهد داشت چرا که کشورهای راه مبادله با سایر سیستم های مالی را یاد گرفته اند.

کدام طرف تاب آوری اقتصادی بیشتری دارد؟

در کشمکش تاب آوری اقتصادی، ایران به کمک متحدان خود یعنی چین و روسیه احتمالاً قدرت ایستادگی و استقامت بیشتری نسبت به طرف مقابل خواهد داشت چرا که اقتصاد آمریکا اصولا بر مبنای تورم و قیمت بنزین 6 دلاری طراحی نشده است و خیلی زود گرانی، باعث ایجاد آشوب های داخلی در آمریکا خواهد شد این در حالیست که ایرانی ها بیش از 20 سال است که به تحمل انواع تحریم ها عادت کرده اند و در همین 2 ماه تحریم، بسیاری از تحریم های کشورهای مختلف را بی اثر و دارایی های مسدود شده خود را بازپس گرفته اند. تنها نگرانی برای طرف ایرانی در حال حاضر بازسازی تاسیسات مهم فولاد و پتروشیمی کشور است که نقش اساسی در زنجیره تامین صنعت کشور ایفا می کردند. حال باید دید با وجود تحریم ها ایران می تواند در مدت کوتاهی خسارات سنگین وارد شده به صنعت فولاد و پتروشیمی خود را بازیابی کند یا خیر؟

نکته مهم اینکه با کنترل تنگه هرمز، اکنون ایران هم تولید نفت بیشتری دارد و هم بدون توجه به تحریم ها نفت بیشتری با قیمت دو برابر پیش بینی در بودجه 1405 به فروش می رساند و مشکلی بابت کسری بودجه گریبان دولت را نمی گیرد. اگر ایران بتواند بخشی از غرامت جنگ را از چند کشور حاشیه خلیج فارس بگیرد و راه تجارت یک به یک با آنها را باز کند، بدون تردید در کمتر از 1 سال به ابرقدرت اقتصادی جهان تبدیل خواهد شد.

ایران می بایست ابتکار عمل را در دست بگیرد

انفعال ایران در این زمینه موجب برتری آمریکا در تحمیل فشار به اقتصاد کشور خواهد شد چرا که آنها به خوبی می دانند حفظ سایه جنگ بدون شلیک حتی یک گلوله چه تاثیر ویرانگری بر اقتصاد ایران خواهد داشت (دو ماه قبل از شروع جنگ آنها تجربه این فشار حداکثری را داشتند) و اگر ایرانی ها خیلیسریع کشور را به حالت عادی برنگردانند و علی رغم عدم تنش بین طرفین همچنان در موقعیت جنگی قرار داشته باشد، تبعات جبران ناپذیری به اقتصاد وارد خواهد شد. البته ذکر این نکته خالی از لطف نیست که اگر ایران بتواند 3-4 ماه دوام بیاورد، آمریکایی ها عملاً برای پایان تنش پیش قدم خواهند شد چرا که نتیجه انتخابات میان دوره ای این کشور به طور مستقیم از نتیجه تنش آمریکا و ایران بیرون می آید.

 

خبر فوری ثانیه هایی پیش که یک پیروزی راهبردی برای ایران محسوب می شود:

منابع خبری پاکستانی:وزارت بازرگانی پاکستان اجازه داد کالاهای تولیدی سایر کشورها از طریق پاکستان به ایران بیاید.

با این اتفاق عملاً محاصره دریایی آمریکایی ها با شکست مواجه می شود چراکه اصلی ترین مشتری نفت ایران چین است و آمریکایی ها جرات و جسارت توقیف نفتکش های ایرانی به مقصد چین را ندارند و ایران توانست با رایزنی فشرده با طرف پاکستانی، مشکل تامین کالاهای اساسی خود را از طریق مرز زمینی حل کند.